ناصر الدين شاه قاجار
316
سفرهاى ناصر الدين شاه به قم ( فارسى )
محمد على خان و در مهمانخانهء قم خواهد بود . سند شماره 41 62 [ رمضان 1310 ] اعلان عمومى علاوه بر حركت يوميهء دليجان كه به جهت حملونقل مسافرين بين تهران و قم مقرر است ، گاريهاى چند هم معين شده كه از قرار ذيل مسافرين را حملونقل مىنمايد همه روزه يك ساعت از روز گذشته ، يك گارى از سراى حاجى ابو الفتح كه در خيابان دروازه دولاب است حركت مىكند و يكى هم از قم ، مشروط بر اينكه در هر نوبت به قدر ضرورت مسافر باشد . دو شب بين راه توقف مىكند ، يعنى يك شب در حسنآباد و يك شب در كوشك نصرت و در اين دو موضع تمام لوازم و اسباب آسايش مسافرين از غذا و غيره موجود است و در عهدهء يك نفر مسلمان متشرع است . قيمت بليت براى هريك نفر مسافر به انضمام پنج من بار به جهت مسافرت از تهران به قم يا از قم به تهران مبلغ دوازده قران است . بعضى اشيا از قبيل ميوه و يخ و طيور زنده و كليهء اماناتى كه پستخانهء مباركه قبول نمىكند ، در اين اداره به قيمت مناسب حملونقل مىشود . مشروط بر اينكه تسليم و تحويل آنها در خود اداره باشد . پىنوشتها : ( 1 ) - سازمان اسناد ملى ايران ، اسناد بيوتات . ( 2 ) - عبد العلى خان اديب الملك پسر حاج على خان حاجب الدوله و نوهء حسين خان مقدم مراغهاى و برادر محمد حسن خان اعتماد السلطنه بود كه در سالهاى 1279 الى 1280 و 1293 حاكم قم بوده است ، در سال 1293 نيز به حكومت ساوه و قم برگزيده شد . ر . ك . مرات البلدان ، همان ، صفحات 1421 ، 1441 ، 1464 - 1465 . ( 3 ) - اصل : ازدهام .